System kaucyjny w praktyce

Od 1 października 2025 r. w Polsce zaczął obowiązywać system kaucyjny opakowań na napoje. Systemem zostały objęte:

  • butelki plastikowe o pojemności do 3 litrów,

  • puszki metalowe o pojemności do 1 litra,

  • oraz butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 litra.

Oznacza to, że gdy kupujemy np. napój w butelce z tworzywa sztucznego, do ceny produktu doliczana jest kwota 50 gr tytułem pobranej kaucji.

Systemem kaucyjnym objęte są wszystkie sklepy o powierzchni powyżej 200 m², które sprzedają napoje w opakowaniach podlegających kaucji. Mają one obowiązek przyjmowania pustych opakowań oraz zwracania pobranej opłaty.

Przypominamy, że prowadzący jednostki handlu detalicznego o powierzchni handlowej poniżej 200 m2 uczestniczą obligatoryjnie w systemie kaucyjnym w zakresie pobierania kaucji, nie muszą natomiast przyjmować pustych opakowań kaucyjnych i zwracać pobranej kaucji. W praktyce oznacza to, że małe sklepy mają obowiązek pobierania kaucji za opakowania, natomiast są zwolnione z obowiązku przyjmowania pustych opakowań i zwrotu gotówki.

Przykładem są sklepy sieci Żabka, które przystąpiły dobrowolnie do systemu kaucyjnego w zakresie przyjmowania opakowań objętych systemem oraz zwrotu pobranej kaucji. Oznacza to, że w sklepie Żabka zapłacisz kaucję przy zakupie produktu, jednak nie w każdej placówce będziesz mógł następnie zwrócić dane opakowanie i odzyskać kaucję. Możliwość zwrotu może być ograniczona m.in. ze względu na niewielką powierzchnię sklepu i związane z tym utrudnione możliwości magazynowania opakowań. W przypadku braku automatu zwrotnego (RVM) lub wyczerpania miejsca przeznaczonego na przechowywanie zwróconych opakowań, placówka może nie mieć możliwości przyjęcia kolejnych opakowań. Dlatego przed zwrotem warto upewnić się, czy dana placówka w danym momencie przyjmuje opakowanie kaucyjne.

Butelki szklane.

A co zrobić ze szklaną butelką po napoju? Po pierwsze należy sprawdzić czy jest ona kaucyjnym opakowaniem zwrotnym. Jeśli na etykiecie nie ma informacji o kaucji wrzuć ją po prostu do zielonego kontenera na szkło. Gdy jednak etykieta wskazuje na kaucję – zwróć ją i odzyskaj pieniądze. Butelki po napojach w szkle najlepiej oddać w sklepie, w którym zostały zakupione.

Obecnie na rynku nie ma jeszcze napojów szklanych objętych oficjalnym, rządowym systemem kaucyjnym. W handlu funkcjonują butelki zwrotne w ramach prywatnych, dobrowolnych systemów kaucyjnych stworzonych przez producentów wód mineralnych czy browary. Do zwrotu nie potrzebujesz dowodu zakupu, lecz butelkę przyjmie tylko ten sklep, który ma dany produkt w swojej ofercie (ma tu znaczenie każdy detal charakterystyczny dla danego napoju nie tylko jego marka np. gatunek, rodzaj napoju). Ponieważ systemy kaucyjne szklane są prywatne, wysokość kaucji za identyczną butelkę może się różnić w zależności od sklepu i producenta. Przed zakupem warto zapytać sprzedawcę o obowiązującą stawkę.

Przewijanie do góry